Home News and Views “የእናት መቀነት የፈታ ሌባ”  (ዮፍታሔ)

“የእናት መቀነት የፈታ ሌባ”  (ዮፍታሔ)

 

ትናትን በተጠናቀቀው የኢሕአዴግ ጉባኤ መክፈቻ ንግግር ላይ ጠቅላይ ሚኒስትር ዶ/ር ዐቢይ አሕመድ በሌብነት ላይ ያላቸውን ጠንካራ አቋም ለሁለተኛ ጊዜ ገልጸዋል። ሌብነት “ኪራይ ሰብሳቢ” እና “ሙስና” በሚሉ ቃላት መሽሞንሞኑ ቀርቶ በግልጽ ቋንቋ ሌብነት መሆኑ ሊታወቅ ይገባል በማለት ተናግረዋል። መፍትሔ ችግርን ከማመንና ከመገንዘብ ይጀምራልና ይህ ይበል የሚያስኝ ነው። ሆኖም ዜጎች ተቃውሞው ከቃላት አልፎ በተግባር እንዲተረጎም ይፈልጋሉ።

ፋና ቴሌቪዥን በቅርብ ጊዜ በለቀቀው ቪዲዮ የዓባይ ግድብ ስለሚገኝበት ሁኔታና ስለወደፊት ዕጣው ጥሩ ዘገባ ማቅረቡ የሚታወስ ነው። በዚህ ዘገባ አዲስ የተሾሙት ጉዳዩ የሚመለከታቸው የመንግሥት ባለሥልጣናት፣ የሜቴክ ኃላፊዎችና የሳሊኒ (Salini Impregilo) ባለሙያዎች ተጠይቀዋል።

እንደ ዘገባው፤ ሜቴክ (METEC) ሊሠራ ከተስማማው ሥራ ያከናወነው ከ 30% በታች ቢሆንም 65% ክፍያውን ግን ወስዷል። አንደኛው ኃላፊ በግልጽ እንደተናገሩት ሜቴክ ላልሠራው ሥራ ከ 5 ቢሊዮን ብር በላይ ተከፍሎታል። እውነቱን ለመናገር ግን ሜቴክ ሳይሠራ የተከፈለው (በጠራራ ፀሐይ ከእናቶች መቀነት እየፈታ የዘረፈው ነው መባል ያለበት) ከዚህ በላይ ነው። ምክንያቱም አጠቃላይ ሥራውን ጨርሶ ሊከፈለው የተስማማው 25.58 ቢሊዮን ብር ሲሆን እስካሁን የተከፈለው 16.79 ቢሊዮን ብር ስለሆነ ከሠራው (25 – 30%) ሥራ ጋር ሲመጣጠን ሊከፈለው ይገባ የነበረው ቢበዛ 7.6 ቢሊዮን ብር ብቻ ነበር። ስለዚህ ከተከፈለው 16.79 ቢሊዮን ብር ላይ ይህ ሊከፈለው ይገባ የነበረው 7.6 ቢሊዮን ብር ሲቀነስ 9.19 ቢሊዮን ብር ላልሠራው ሥራ የተከፈለው መሆኑን መረዳት ይቻላል። ይህ ደግሞ እስካሁን ባለሥልጣናት የገለጹት እንጂ ኦዲተሮች ሲመረምሩት (የሚመረመር ከሆነ ማለት ነው) ከዚህም የሚዘገንን ሌብነት ዕርቃኑን እንደሚወጣ የታመነ ነው።

ሳሊኒ የተስማማበት የሥራ ዓይነት – ሲቪል ግንባታ ሳሊኒ ሥራውን ሲጨርስ ሊከፈለው የተስማማበት ጠቅላላ ገንዘብ – 3.3 ቢሊዮን ዩሮ (በጊዜው ምንዛሪ 22 ቢሊዮን ብር አካባቢ)
እስካሁን ያጠናቀቀው ሥራ – 75% (በገለልተኛ አካል ያልተጣራ)
እስካሁን የተከፈለው ገንዘብ 17.5 ቢሊዮን ብር (ከጠቅላላው ክፍያ 79%)

ሜቴክ የተስማማበት የሥራ ዓይነት – ኤሌክትሮ ሜካኒካልና (የብረትና የተርባይን ሥራዎች) ከውኃ ጋር የተገናኙ ሥራዎች።
ሜቴክ ሥራውን ሲጨርስ ሊከፈለው የተስማማበት ጠቅላላ ገንዘብ – 25.58 ቢሊዮን ብር
ሜቴክ እስካሁን ያጠናቀቀው ሥራ – ከ25 – 30% (በገለልተኛ አካል ያልተጣራ)
ሜቴክ እስካሁን የተከፈለው ገንዘብ – 16.79 ቢሊዮን ብር (ከጠቅላላው ክፍያ 65%)

ዶ/ር ዐቢይ በተለያየ ጊዜ “የእናት መቀነት የፈታ ሌባ” እና “አገር የዘረፈ ሌባ” በማለት የገለጹትም ይህን የመሰለውን እንደሆነ አያጠራጥርም።

ሆኖም በዚህ ግድብ ላይ የተሠራው ደባ ይህ ብቻ አይደለም። እስካሁን የተነጋገርነው ስለ ገንዘቡ ብቻ ነው። ዲዛይኑን በሚመለከት ያለው ችግር ገና ምኑም አልተነካም። በዶ/ር ዐቢይ አስተዳደር በኩልም ስለዲዛይኑ እስካሁን ለሕዝብ የተገለጸ ነገር የለም።

በቅርብ በእንግሊዝኛ የተሰራጨ አንድ ዘገባ እንደሚያመለክተው ከዓለም አቀፍ ቴክኒካል ባለሙያዎች የተውጣጣው ኮሚቴ እ.ኤ.አ በ 2013 በዓባይ ግድብ ላይ በርካታ የዲዛይን (የምሕንድስና) ማስተካካያዎች እንዲከናወኑ ማሳሰቡ ተገልጿል። ከነዚህ መካከል አንዱና ዋናው የግድቡ መሠረት አስተማማኝ በሆነ የዐለት ንጣፍ ላይ ያልተገነባ ስለሆነ ግድቡ የመንሸራተት አደጋ ሊያጋጥመው እንደሚችል የሚጠቁም ነው።

ይህ የባለሙያዎች ማስተካከያ ከቀረበ በኋላ ደግሞ ከዚህም የከፋ ዜና መሰማቱን ዘገባው ጨምሮ ያትታል። ይኸውም ከሥር በቁፋሮ የተገኘው ዐለት ሥራው ከመጀመሩ በፊት ከተደረጉት የሥነ-ምድር ጥናቶች (geological studies) ጋራ ፍጹም የማይጣጣም ሆኖ መገኘቱ ነው።

“This second recommendation dealt with the structural integrity of the dam in context with the underlying rock basement as to avoid the danger of a sliding dam due to an unstable basement. It was argued by the panel, that the original structural investigations were done with considering only a generic rock mass without taking special conditions like faults and sliding planes in the rock basement (Gneiss) into account. The panel noted, that there was indeed an exposed sliding plane in the rock basement, this plane potentially allowing a sliding process downstream. The panel didn’t argue that a catastrophic dam failure with a release of dozens of cubic kilometers of water would be possible, probable or even likely, but the panel argued, that the given safety factor to avoid such a catastrophic failure might be non-optimal in the case of the Grand Ethiopian Renaissance Dam. It was later revealed that the underlying basement of the dam was completely different from all expectations and did not fit the geological studies as the needed excavation works exposed the underlying Gneiss. The engineering works then had to be adjusted, with digging and excavating deeper than originally planned, which took extra time and capacity and also required more concrete.”

ይህ እንግዲህ አንደኛ ግድቡ አሁን ባለበት ደረጃ ከደረሰ በኋላ ተመልሶ የመሠረት ሥራ ማስተካከል ይቻላል ወይ? የሚል ጥያቄ ያስነሣል። ሁለተኛ ከዚህ በኋላ መስተካከል የሚቻል ቢሆን እንኳን አሁን ካለበት በበለጠ ጥልቀት መቆፈር፣ ያንን አፈር ማውጣትና ከዚያም ኮንክሪት መሙላት ስለሚጠይቅ እጅግ ከፍተኛ ወጪ እንደሚጠይቅ አያጠራጥርም። ሆኖም ግድቡን ማጠናቀቅ የሚቻልበትን አቅምና እውቀት ፈጥሮ ሥራውን መጨረስ ጥያቄ ውስጥ የሚገባ አይደለም። ግድቡ ከሚያስገኘው ጥቅም በላይ ሥነ ልቦናዊ ፋይዳው በዋጋ አይተመንምና።

ነገር ግን ሥራውን በአስተማማኝ ሁኔታ ከፍጻሜ ለማድረስ በዶ/ር ዐቢይ አገላለጽ “ይህን የመሰለ ግድብ መገንባት ቀርቶ ዓይቶ የማያውቀውን” ሜቴክ ያለ አግባብ የወሰደውን ገንዘብ እንዲመልስ አድርጎ ከሥራው ሙሉ በሙሉ ማስወገድ ያስፈልጋል። ካለበት የብቃት ማነስ በተጨማሪ ከዚህ በኋላ በሥራው እንዲቀጥል መፍቀድ የወንጀል ተባባሪም ያደርጋል። ከዚህም ሌላ ከመጀመሪያም ያለጫራታ ሥራውን እንዲወስድ የተመቻቸለትና ይህን ሁሉ ጉድ ተሸክሞ ዛሬም ሥራዬን 75% ጨርሻለሁ እያለ የሚመጻደቀው የጣሊያኑ የሳሊኒ ድርጅት ተሰናብቶ በአዲስ መልክ በገለልተኛ ባለሙያዎች ተጨማሪ የማስተካከያ ጥናት ተደርጎ በግልጽ ጫራታ ደረጃውን በሚያሟላ ዓለማቀፋዊ ድርጅት ሥራው መከናወን ይኖርበታል።

በአገር ላይ የተፈጸመው ደባ ይቅር ለመባባል ያማያስችል እንደሆነ እስካሁን ያወቅነው እንኳን ከበቂ በላይ ነው። “ዓባይን የደፈረው ባለ ራዕዩ መሪ” መለስ ዜናዊም ሆነ መላው የሕወሐት ባለሥልጣናት ተስማምተውበት አገር ተዘርፋለች። እናቶች ከመቀነታቸው እየፈቱ ያዋጡትን ገንዘብ የበላና የመቶ ሚሊዮን ሕዝብ ተስፋ እንደጉም ያተነነ አካል ዛሬም ለፍትሕ አልቀረበም። በሕግ ይጠየቃሉ የተባሉ በተገባው ቃል መሠረት ሊጠየቁና ከአገር ተዘርፎ በውጭ ባንኮች የተቀመጠውን ገንዘብ ለማስመለስ የተጀመረው እንቅስቃሴ የት እንደደረሰም ሊገለጽ ይገባል። ፍትሕ ካልተከናወነ ይህ ጉዳይ የዶ/ር ዐቢይ አስተዳደር የቋንጃ ቁስል ሆኖ ይቀጥላል።

ቃል ወደተግባር ይለወጥ!

ኢትዮጵያ ለዘለዓለም ትኑር!

1 COMMENT

  1. Metec was there in the dam project only to make sure the dam will be constructed in a way that the dam eventually will collapse then flood flows towards to Tigrai.Meles made sure the foundation of the Abay dam is not upto standard on purpose so that the dam collapses with flood rushing to flow down to Tigrai , washing all fertile soil on the way bringing it to Tigrai while expediting the genocide of Benishangul / Amharas on the way too. Meles wanted Tigrai to have fertile soil of Amhara and Benishangul. The flood is expected to wash fertile soil of Amhara and Benishangul Gumuz bringing it to Tigrai and also do the genocide of Amhara people and Benishangul . Metec succeeded in it’s mission so METEC took a 5 Billion birr tip for the main METEC employees that achieved in accomplishing their mission t.The money was there since rich business people in Ethiopia and diasporas sent it so METEC took it.

    As we all know the genocidal regime of Meles didnot succeed in wiping out other ethnicities with bullet because the METEC mercinaries failed to do so. Meles tried everything he can think of to wipe out the Amhara etnicity from the face of this earth. METEC mercinaries were too busy stealing not only from the dam project but from everything in Ethiopia they didnot have time to commit the genocide as Meles wanted to see during his lifetime.Meles used Shabiya during the Badme war to kill those Ethiopians that had potential of threatening Meles’s grip on power. Basically Meles intentionally sabotaged Ethiopians so they did not make it back from the Badme war. The first round of the 1998 war was extremely screwed-up and gruesome, it was an extremely inept and embarrassingly flawed war plan from the beginning because Meles wanted those Amharas dead along with other Ethiopians that got potential to threaten his grip on power, he wanted them dead..The Badme war was badly planned because Meles wanted those Ethiopians that got potential to threaten his grip on power dead.No one to date has been held accountable for the wasted treasure in blood because Meles and METEC wanted those “tmkhtegna Ethiopians ” dead . METEC IS NOW RUN BY AZEB MESFIN ..
    For those that survived the Badme war who were talking ABOUT THE WAY HE LED THE WAR Meles resorted to give them something that keep them busy to keep the focus away from him(that something he gave them to get his focus away from him is a fake dam). While people including diaspora Ethiopians were busy talking about the dam, less talk was done about Meles’s crimes against humanity. Then he came up with one more plan on how to wipe out Amharas -a flood.

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here