Home News and Views መረጃ- ዘጋቢ፤ መረጃ-ገራቢ፤ መረጃ ቀባቢና መረጃ -ደራሲዎች

መረጃ- ዘጋቢ፤ መረጃ-ገራቢ፤ መረጃ ቀባቢና መረጃ -ደራሲዎች

እድሜ ለሶሻል ሚዲያ በተለይም ለዩ-ቱብ መረጃው እንደ ጎርፍ ይፈሳል ። ጋብ የማይል ጎርፍ ። ስልክ ወይም ኮምፒውተር ያለው ሁሉ የመረጃ ምንጭ ሊሆን ይችላል። በቢሊዮን የሚቆጠሩ ምንጮች … ደግነቱ ግን የምንጮቹም ሆኑ የመረጃቸዎቻቸው አይነት ብዙ አይደለም። በኔ ዕይታ በአራት ከፍለን ልናያቸው የምንችል ይመስለኛል። እነሱም
1ኛ/ መረጃ – ዘጋቢ – (የተዘገቡ መረጃዎችን የሚያቀርቡ)
2ኛ/ መረጃ – ገራቢ (መረጃ – የሚደግሙ )
3ኛ/ መረጃ – ቀባቢ (መረጃዎችን ቀባብተው የሚያቀርቡ )
4ኛ/ መረጃ – ደራሲ (ልቦለድ መረጃዎች የሚያቀርቡ ናቸው) በተናጥል አስቁመን እንፈትሻቸው
1ኛ) መረጃ – ዘጋቢ – (የተዘገቡ መረጃዎችን የሚያቀርቡ) እውነተኛ ወይም (ኦሪጂናል) የሚባሉት አይነት መረጃዎች ሲሆኑ ዘጋቢው ከኩነቱ ስፍራ በአካል ተገኝቶ የሚያቀርበው ፤ አልያም የድርጊቱን ባለቤት/ተሳታፊ በማቅረብ የሚዘገብ መረጃ ነው። የአቅራቢዎቹም ታአማኒት ጎላ ያለና ተከባሪ ናቸው።
2ኛ/ መረጃ – ገራቢ (የገደል – ማሚቶ )፤ እንደ ስማቸው በሌላ አቅራቢ የተዘገቡ መረጃዎችን በመሰብሰብ እንዳለ በድጋሚ የሚያቀርቡ ናቸው። የቀዱት ዘገባ እውነተኛ ቢሆንም የተደገመ ስለሆነ ያሰለቻሉ፤ ዘገባውን የወሰዱት ከሃሰተኛ አቅራቢም ከሆነም ያሳስታሉ። ለምሳሌ ከአቶ እገሌ በቀጥታ የሰማነውን ነገር ፤ አቶ እገሌ እንዲህ አሉ ብለው የሚነግሩን እኚህ አይነቶቹ ናቸው። አስልቺና አሳሳች ናቸው።
3ኛ/ መረጃ – ቀባቢ ( መረጃዎችን ቀባብተው የሚያቀርቡ ) እነኚህ ደግሞ ከኦርጂናል ዘገባዎች ጭብጦችን (ምን፤መቼ፣የት) ይወስዱና የራሳቸውን ቅመማ ቅመም (ማጋነኖች፤ ስዕላዊ መግለጫዎች፤ ምናባዊ የእንቅስቃሴ ትረካዎች …) በመጨማመር እንደገና በራሳቸው መጥበሻ ጠብሰው የሚያቀርቡ ናቸው። አቀራረባቸውን ጆሮ ገብ ለማድረግ ሲሉ ከእውነታው ይርቃሉ። እነኚህ አጋናኝ ሲሆኑ፤ ለዜና-ክሊፕ መስራት የሚዳዳቸው አይነቶች ናቸው።
4ኛ/ መረጃ – ደራሲ (ልቦለድ መረጃዎች የሚያቀርቡ) “ልቦለድ የገሃዱ ዓለም ነጸብራቅ ነው!” እንዲሉ፤ (ሎሬት ፀ.ገ.መ) እነኚህ አቅራቢዎችም ገሃዱን ዓለም ባገናዘበ መልክ ሙሉ ለሙሉ የፈጠራ (ልቦለድ) መረጃ ያቀርባሉ። ለምሳሌ ከሁለት ቀን በፊት አቶ እገሌ በጠና ታሟል የሚል መረጃ ከሰሙ፤ በሚቀጥለው ቀን ፎቶውን በዘንባባ አጅበው ሃሰተኛ መርዶ ያረዱሃል… አንዳንዴም ምንም ሳይሰሙ ፈጥረው ሊያረዱህ ይችላሉ …። (ዲጂታል ወያኔዎች እዚህ ሰፈር በብዛት ይገኛሉ) የሚገርመው እነኚህን የፈጠራ መረጃ አቅራቢዎች ምንጭ ለመጥቀስ አለማፈራቸው ነው። አንዱን ግዙፍ የሚዲያ አውታር ይመርጡና የዜናቸው ምንጭ እንደሆነ በድፍረት ይጠቅሳሉ፤፡ አንተ ደግሞ ” ከፈረሱ አፍ” እንደሚባለው መረጃውን ከምንጩ ለመቅዳት ወደ ምንጩ ልትገሰግስ ትችላለህ፤ ይሁን ዕንጂ ምንጩ(ፈረሱ) እንጂ መረጃው ፈረሱ ዘንድ የለም።
ባጠቃላይ ቴክኖሎጂው የመረጃውን ፍሰት አፍጥኖታል። ፍጥነት ደግሞ ለግጭትና ለስህተት ይዳርጋል። ልክ ነው ቴክኖሎጂው የመረጃውን ፍሰት አብዝቶታል ፤ ብዛቱ ደግሞ ብስሉን ከጥሬ መለየቱን አስቸጋሪ አድርጎታል። አዎ ቴክኖሎጂው የመረጃውን ፍሰት አወሳስቦታል። ውስብስብ ነገር ሁሌም ውሉ እስኪገኝ ያለፋል። እናም ለስህተት እንዳንጋለጥ በከፍተኛ ጥንቃቄ መጓዝ ግድ የሚል ግዜ ላይ መሆኑን እንገንዘብ ለማለት ያህል ነው። ተአማኒ የመረጃ ምንጮችን በጥንቃቄ እንምረጥ፤ ሃሰተኞቹንም እናጋልጥ .… //..…
ድል ለኢትዮጵያ መከላከያ ሰራዊት !!!
ነፃነት ለምስኪኑ የትግራይ ህዝብ !!!
ሞት መቃብሩ ለተማሰው ልጡ ለተራሰው ትህነግ !!!

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here